خانه / ادبیات / نویسندگان / کازو ایشی‌گورو – Kazuo Ishiguro

کازو ایشی‌گورو – Kazuo Ishiguro

کازو ایشی‌گورو- نویسنده انگلیسی ژاپنی‌تبار است – او یکی از شناخته‌شده‌ترین نویسندگان معاصر انگلستان است – که برای کتاب هنرمندی از جهان شناور برنده جایزه وایت‌برد و برای کتاب بازمانده روز برنده جایزه بوکر شد- ایشی‌گورو در سال ۲۰۱۷ برنده جایزه نوبل ادبیات شد

زندگینامه کازو ایشی‌گورو

کازو ایشی‌گورو نویسنده انگلیسی با اصلیت ژاپنی ۸ نوامبر ۱۹۵۴ در ناگازاکی- ژاپن متولد شد. خانواده‌اش وقتی پنج‌ساله بود در سال ۱۹۶۰ به بریتانیا مهاجرت کردند و مدرک کارشناسی خود را در زبان انگلیسی و فلسفه از دانشگاه کنت در سال ۱۹۷۸ و مدرک کارشناسی ارشدش را در رشته نویسندگی خلاقانه در سال ۱۹۸۰ از دانشگاه انگلیای شرقی دریافت کرده است. پس از آن در یک خیریه مشغول به کار شد.

ایشی‌گورو از همین سال‌ها -۱۹۸۰- در کنار کارهای روزانه شروع به نوشتن اولین داستان‌های خود کرد و پس از اینکه موفق شد تا سه داستان کوتاهش را در مجله‌ای که نوشته‌های نویسندگان نوپا را چاپ می‌کرد منتشر کند- به عنوان یک نویسنده مورد توجه جامعه ادبی انگلستان قرار گرفت.

آثار فاخری از کازو ایشی‌گورو تا به حال منتشر گردیده که تقریبا تمامی آنها نامزد دریافت جوایز معتبر ادبی شده‌اند و از میان آنها اولین رمان وی با عنوان منظره رنگ پریده تپه‌ها در سال ۱۹۸۲ جایزه یادبود وینفرید هولتبی را دریافت نمود. و متعاقب آن رمان هنرمندی از جهان شناور جایزه ادبی وایت‌برد را برد و در پی این موفقیت‌ها ایشی‌گورو توانست با نوشتن سومین رمانش با عنوان بازمانده روز جایزه بوکر ۱۹۹۸ را کسب کند.

علاوه بر این کتاب‌های هنرمندی از جهان شناور -۱۹۸۶- بازمانده روز -۱۹۸۹- – وقتی یتیم بودیم -۲۰۰۰- و هرگز رهایم مکن -۲۰۰۵- جزو راه‌یافتگان به مرحله نهایی جایزه بوکر در سال‌های مختلف بودند.

کازو ایشی‌گورو اذعان دارد که با ادبیات ژاپن آشنایی کمی داشته و به دلیل مهاجرت زودهنگام به بریتانیا- از زندگی روزمره در ژاپن اطلاع چندانی ندارد. با وجود این محل روایت داستان‌ رمان‌های اول و دوم وی در ژاپن می‌باشد. البته وی در جایی اینگونه بیان می‌دارد که دور بودن از محیط زادگاهش سبب شده تا در ذهن خود دنیایی خیالی از ژاپن بوجود آورد که تلفیقی از خاطرات در خصوص کشور زادگاهش- آینده نگری و مفاهیم غربی در آن حکم‌فرما است.

ازو ایشی‌گورو همچنین می‌گوید که بیشتر فیلم‌های ژاپنی بودند که به وی در ساختن این دنیای خیالی کمک نمودند. در مجموع و با استناد به گفته‌های نویسنده می‌توان اینگونه استنباط کرد که نوشته‌های وی بیشتر تحت تاثیر مفاهیم غربی و محیطی که در آن رشد یافته قراردارند- البته وی منکر تاثیر سنت‌های خانوادگی و فرهنگ و زبان ژاپنی در نوشته‌های خود نمی‌شود. لذا می‌توان اینگونه گفت که مهاجرت خانواده و به تبع آن تلفیق فرهنگ و آداب غربی و شرقی به جذابیت و متمایز بودن آثار این نویسنده بسیار کمک کرده است.

با توجه به محبوبیت و تاثیر گذاری آثار کازو ایشی‌گورو افتخاراتی نظیر نشان شوالیه ادب و هنر فرانسه در سال ۱۹۹۸ به وی اعطاع شد و مجله تایمز در سال ۲۰۰۵ کتاب هرگز رهایم مکن را جزو لیست ۱۰۰ رمان برتر انگلیسی زبان از سال ۱۹۲۳ به بعد قرارداد. و روزنامه تایمز کازو ایشی‌گورو را در سال ۲۰۰۸ جزو لیست ۵۰ نویسنده برتر انگلیسی از سال ۱۹۴۵ به بعد اعلام نمود. همچنین ۳ فیلم نیز با اقتباس از کتاب‌های بازمانده روز- کنتس سفید و هرگز رهایم مکن به ترتیب در سال‌های ۱۹۹۳- ۲۰۰۵ و ۲۰۱۰ تهیه و اکران شده‌اند.

ویژگی‌های ادبی

تعدادی از رمان‌های او در زمان گذشته اتفاق می‌افتند. رمان هرگز رهایم مکن بن‌مایه‌های تخیلی و آینده‌گرا دارد اما در سال‌های ۱۹۸۰ و ۱۹۹۰ روی می‌دهد. به همین دلیل داستان در دنیایی خیالی می‌گذرد. رمان چهارم او- تسلی‌ناپذیر- در شهری بی‌نام در اروپای مرکزی اتفاق می‌افتد. بازمانده روز هم در خانه‌ای اشرافی حول و حوش از جنگ جهانی دوم روی می‌دهد. هنرمندی در دنیای شناور در شهری بی‌نام در ژاپن در دوران بازسازی پس از تسلیم در جنگ جهانی دوم اتفاق می‌افتد.

رمانهای ایشی‌گورو اغلب از زبان اول شخص نقل می‌شوند و راوی عموما کاستی‌های شخصیتی دارد. شیوه ایشی‌گورو این است که به راوی اجازه دهد این ویژگی‌ها را به تدریج در خلال داستان آشکار سازد. از این رو نویسنده حس شفقتی در خواننده ایجاد می‌کند که باعث می‌شود ایرادهای راوی را ببیند و در عین حال با او حس همدردی داشته باشد. این احساس شفقت غالبا از عمل راوی یا اغلب از انفعال او ریشه می‌گیرد. در بازمانده روز آقای استیونز- سرپیش‌خدمت خانه- احساسات عاطفی خود را نسبت به خانم کنتن- سرخدمتکار خانه- نادیده می‌گیرد چون توانایی برقراری تعادل بین زندگی خصوصی و حس وظیفه‌شناسی و خدمت‌گذاری‌اش را ندارد.

داستان‌های او اغلب بدون نتیجه‌گیری مشخص هستند. مشکلات پیش روی شخصیت‌های داستان‌های او در گذشته مدفونند و حل‌ناشده باقی می‌مانند. به همین دلیل ایشی‌گورو خیلی از داستان‌هایش را با نوعی تسلیم و کنار آمدن غم‌انگیز به پایان می‌برد. شخصیت‌هایش گذشته خود و آنچه حالا شده‌اند را می‌پذیرند و اغلب درمی‌یابند که این پذیرش برایشان آرامش به ارمغان می‌آورد و به آشفتگی‌های ذهنیشان را به پایان می‌رساند. این را می‌توان نوعی بازتاب ادبی پدیده مونو نو آواره در فرهنگ ژاپنی دانست.

ایشی‌گورو و ژاپن

ایشی‌گورو در ژاپن به دنیا آمده و اسمی ژاپنی دارد. حروف اسمش در ژاپنی به معنای سنگ و سیاه هستند. دو رمان اول او در ژاپن اتفاق می‌افتند با این حال خود او در مصاحبه‌های متعدد تاکید کرده که با ادبیات ژاپن آشنایی چندانی ندارد و آثارش شباهتی به ادبیات ژاپن ندارند. ایشی‌گورو در مصاحبه‌ای در سال ۱۹۹۰ می‌گوید:-اگر اسم مستعاری انتخاب می‌کردم و کس دیگری پیدا می‌کردم که از عکسش به جای عکس خودم استفاده کنم مطمینم کسی به ذهنش نمی‌رسید که بگوید این آدم مرا یاد فلان نویسنده ژاپنی می‌اندازد.- هرچند بعضی نویسندگان ژاپنی تاثیری دورادور بر کار او داشته‌اند- ایشی‌گورو خود تاثیر سینماگران ژاپنی مانند یاسوجیرو ازو و میکیو ناروسه را بیشتر می‌داند.

ایشی‌گورو ژاپن را در سال ۱۹۶۰ ترک کرد و تا سال ۱۹۸۹ که به عنوان بازدیدکننده موقت بنیاد ژاپن به آنجا سفر کرد به ژاپن برنگشت. در مصاحبه‌ای با کنزابورو اویه -ایشی‌گورو تایید می‌کند که صحنه‌پردازی دو رمان اولش تخیلی بوده است. -من با تصویر بسیار واضحی از کشور دیگر در ذهنم تربیت شدم. کشور دیگر بسیار مهمی که بستگی‌های عاطفی به آن داشتم.در انگلیس تمام مدت داشتم این تصویر را در ذهنم می‌ساختم. یک ژاپن خیالی.-

هنگام بحث درباره میراث ژاپنی و تاثیر آن بر تربیتش ایشی‌گورو می‌گوید:-من کاملا مثل انگلیسیها نیستم چون پدر و مادری ژاپنی در خانه‌ای ژاپنی‌زبان مرا بزرگ کرده‌اند. پدر و مادرم فکر نمی‌کردند که قرار است مدتی به این طولانی‌ای در این کشور زندگی کنیم. آنها احساس مسیولیت می‌کردند که ارتباط مرا با ارزش‌های ژاپنی حفظ کنند. من پیشینه‌ای متمایز دارم. جور دیگری فکر می‌کنم و دیدگاه‌هایم اندکی با بقیه فرق دارد.- وقتی از او پرسیدند تا چه اندازه خود را ژاپنی یا انگلیسی می‌داند گفت:-مردم دو سوم یک چیز و بقیه‌اش چیز دیگر نیستند. اخلاق- شخصیت و دیدگاه چیزی نیست که قسمت بشود.تکه‌ها به وضوح از هم جدا نمی‌شوند. تبدیل به مخلوط یکنواخت بامزه‌ای می‌شوی. این چیزی است که در قسمت اخیر قرن حاضر بیشتر رواج پیدا کرده – آدم‌هایی با زمینه فرهنگی مختلف و پیشینه نژادی مختلف. دنیا دارد به این سمت می‌رود.-

 

کازو ایشی‌گورو
کازو ایشی‌گورو

جایزه‌ها

-۱۹۸۲- جایزه یابود وینفرید هولتبی برای منظره رنگ‌پریده تپه‌ها
-۱۹۸۶- جایزه وایت‌برد برای هنرمندی از جهان شناور
-۱۹۸۹- جایزه بوکر برای بازمانده روز
-۱۹۹۸- شوالیه ادب و هنر فرانسه

-۲۰۱۷- جایزه نوبل ادبیات

به جز منظره رنگ‌پریده تپه‌ها همه رمان‌ها و مجموعه داستان‌های کوتاه او نامزد جایزه‌های معتبر ادبی شده‌اند. مهم‌تر از همه چهار کتاب هنرمندی از جهان شناور- بازمانده روز- وقتی یتیم بودیم و هرگز رهایم مکن همگی نامزد دریافت جایزه بوکر بوده‌اند.

آثار کازو ایشی‌گورو

رمان‌ها

-۱۹۸۲- منظر پریده‌رنگ تپه‌ها -ترجمه امیر امجد نشر نیلا-
-۱۹۸۶- هنرمندی از جهان شناور -ترجمه یاسین محمدی انتشارات افراز-
-۱۹۸۹- بازمانده روز -ترجمه نجف دریابندری نشر کارنامه-
-۱۹۹۵- تسلی‌ناپذیر -ترجمه سهیل سمی نشر ققنوس-
-۲۰۰۰- وقتی یتیم بودیم -ترجمه مژده دقیقی نشر هرمس-
-۲۰۰۵- هرگز رهایم مکن -هرگز ترکم نکن- -ترجمه سهیل سمی نشر ققنوس-
غول مدفون ترجمه سهیل سمی- انتشارات ققنوس

فیلمنامه

-۲۰۰۳- غمناک‌ترین موسیقی دنیا
-۲۰۰۵- کنتس سفید

داستان کوتاه

-۱۹۹۰- شام خانوادگی
-۲۰۰۱- دهکده پس از تاریکی
-۲۰۰۹- شبانه‌ها: پنج داستان درباره موسیقی و شب -ترجمه علیرضا کیوانی‌نژاد نشر چشمه-

 

منبع :

کتابیسم

ویکی پدیا

مطلب پیشنهادی

خسرو شاهانی

خسرو شاهانی – Khosrow Shahani

خسرو شاهانی طنزنویس- داستان‌نویس و خبرنگاری بود که با نشریاتی همچون توفیق- فکاهیون- گل آقا …

یک دیدگاه

  1. خیلی برام جالب بود. مرسی

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

3 × سه =