خانه / دسته‌بندی نشده / چینوا آچه بی – Albert Chinualumogu Achebe

چینوا آچه بی – Albert Chinualumogu Achebe

چینوا آچه بی
چینوا آچه بی

چینوا آچه بی نویسنده و شاعر نیجریه ای‌تبار بود- وی یکی از معتبرترین نویسندگان قاره آفریقا بود- از او به‌عنوان -بنیانگذار ادبیات آفریقایی در زبان انگلیسی- یاد می‌شود- نخستین رمان او -همه چیز فرو می‌پاشد- در سال ۱۹۵۸ منتشر شد- این اثر به بیش از ۵۰ زبان جهان از جمله فارسی ترجمه شده و تاکنون ۱۰ میلیون نسخه از آن فروش رفته است

زندگی چینوا آچه بی

چینوا آچه ‌بی شانزدهم نوامبر ۱۹۳۰ -سی سال پیش از استقلال نیجریه- در شهر کوچک اگیدی در استان آنامبرا- از شهرهای گوچک ایگبو زبان شرق نیجریه به دنیا آمد. وی پنجمین فرزند از شش فرزند ژانت و ایسایا اکافر آچه‌به است- که معلم جامعه کلیسای مسیونرها بود. والدینش نام آلبرت را از روی نام پرنس آلبرت- شوهر شهبانو ویکتوریا- روی پسر خود گذاشتند- اما نویسنده هنگام تحصیل در دانشگاه- اسم انگلیسی خود را کنار گذاشت و به جای آن اسم آفریقایی چینوا را انتخاب کرد که کوتاه شده چی نو الو مگو است- به معنی -ای روح من به یاری ام بشتاب-.

آچه‌به در همان زادگاه خود به مدرسه کلیسا رفت که زبان آموزشی آن انگلیسی بود. آچه‌به کتاب‌های پدرش که کتاب‌های درسی مقدماتی و مذهبی بود را می‌خواند و در کنارش به قصه‌های محلی که مادر و خواهرش تعریف می‌کردند با شور شوق گوش می‌داد. پس از پایان دوره مدرسه اگیدی به دبیرستان‌های آبرومند اوموآهیا رفت واز همان آغاز مشتری پر و پا قرص کتابخانه پر مدرسه شد. آچه‌به در سال ۱۹۴۸ دبیرستان را تمام کرد و با استفاده از بورس تحصیلی در یونی ور سیتی کالج شهر ایبدان نام نوشت. بورس تحصلیی وی برای رشته پزشکی بود اما بعد از یک سال تغییر رشته داد و به دانشگاه علوم انسانی رفت. از طریق متن‌های ادبی دانشگاه به روشنی دریافت استعمارگران انگلیسی و نویسندگانش چه تصویر مخدوشی از فرهنگ آفریقا ارایه داده‌اند. تصویر ارایه شده تصویر مردمی است وحشی و خشن با غریره‌های پرشو و شهوانی و ذهنی ساده.
او خود می‌گوید: -و به خودم گفتم که این برداشت عام و مشهوری است- پس کسی هم باید پیدا شود و آفریقا را از درون نگاه کند- و چنین شد که آچیه دست به قلم برد.

آچه بی به ادبیات غربی علاقه مند شد و در دانشگاه ایبادان به تحصیل پرداخت و در کنار استادان اروپایی با شکسپیر- میلتون- دفو و کیتس و تنیسون آشنا شد. چینوا آچه بی -که تلفظ درست اسمش CHIN-you-ah Ah-CHAY-bay است- با نوشتن کتاب -همه چیز فرومی پاشد- در سال 1958 موفق به جلب توجه جهانی به سمت خودش شد.

او این کتاب را زمانی منتشر کرد که 28 سال داشت. این کتاب که اکنون به اثری کلاسیک بدل شده و در – بسیاری از مدارس برای دانش آموزان تدریس می شود- به 45 زبان ترجمه شد و بیش از 10 میلیون نسخه از آن به فروش رسید. داستان این کتاب در حجم 215 صفحه- ملهم از تاریخ خانواده خود نویسنده است که بخشی از قبیله -ایبو- در جنوب شرقی نیجریه بودند و به دلیل نژادپرستی اعمال شده از سوی استعمار بریتانیا آسیب بسیار دیدند و پس از آن نیز گرفتار دیکتاتورهای نظامی و خشم خشونت های گروه‌های قومی نیجریه شدند.

این کتاب بازتاب‌های نخستین احساس‌های ضد استعماری آچه بی و آرزوی استفاده از ادبیات به عنوان اسلحه‌ای علیه تعصب‌های غربی است. او عنوان این کتاب را از نام شعری آخرالزمانی سروده -ییتس- با عنوان -دومین آمدن- گرفته است. گرچه آچه بی دهه‌های بعد را صرف آموزش در دانشگاه‌های آمریکایی کرد- اما نوشته‌هایش شامل رمان‌ها- داستان‌ها- شعرها- مقاله‌ها و خاطراتش- کاملا ریشه در سرزمین و شهرهای کشور مادری‌اش نیجریه داشت.

همه چیز فرو می پاشد که در اواخر قرن نوزدهم می‌گذرد- داستان اوکونکو را بیان می‌کند که در فقر بزرگ می‌شود و به یک کشاورز ثروتمند بدل و سرانجام رهبر دهکده -ایبو- می‌شود.

اما قوانین استعماری انگلیس زندگی‌اش را به آشوب می‌کشاند و در پایان- تنها مرگ باقی می‌ماند.

 

چینوا آچه بی در کتاب -خانه و تبعید- که سال 2000 منتشر شد و مجموعه مقاله ای برمبنای زندگینامه خودش بود- از بسیاری از تجربیات زندگی اش نوشته است. دیدگاه های سیاسی او که دربرگیرنده نقد شدید استعمار انگلیس بود بعدا شامل قانونگذاران آفریقایی و شهروندان آفریقایی که خشونت را جایگزین مدارا می کردند شد. در حقیقت جنگ داخلی نیجریه در دهه 60 و بعد دیکتاتوری نظامی ها در این کشور در دهه 80 و 90 موجب خروج آچه بی از کشورش شد.

در سال 2004 او از پذیرش دومین جایزه بااهمیت کشورش در اعتراض به شرایطی که رییس جمهورشان -اولوسگون اوباسانجو- برای کشور فراهم آورده بود- خودداری کرد.
چینوا آچه بی جوایز ادبی را در کارنامه‌اش داشت و جایزه دوروتی و لیلیان گیش به ارزش 300 هزار دلار از جمله آخرین جوایز است که او دو سال پیش آن را دریافت کرد. آچه بی از چهره هایی بود که هر سال برای دریافت جایزه نوبل مطرح می شد.

خوصیات نوشتار چینوا آچه بی

چینوا آچه بی در رمان‌های خود- جامعه ایگبو را با تمام مساوات مداری پرخروش آن و مجادله‌هایی که یادآور گردهمایی شهری است تصویر می‌کند. در اگیدی دو فرهنگ به صورت مسالمت آمیز در کنار هم زندگی می‌کردند- در یک طرف- رسوم اجتماعی و سنت‌های دینی آفریقا را می‌بینیم و در طرف دیگر قدرت استعماری برتانیا و مسحیت را. اما آچه‌به- به جای آنکه میان این دو شیوه زندگی گرفتار آید و از هم بپاشد- کنجکاوانه در پی شناخت هر دو شیوه بر آمد و مجذوب چشم انداز دوگانه شد که حاصل زیستن در محل تلاقی فرهنگ‌ها است.

مرگ چینوا آچه بی

چینوا آچه‌به روز جمعه- ۲۱ مارس ۲۰۱۳ در سن ۸۲ سالگی در بیمارستانی در بوستون- ایالت ماساچوست- درگذشت. جسد او ۲۲ مه -حدود دو ماه پس از مرگش- از ایالات متحده به نیجریه فرستاده شد تا در زادگاهش به خاک سپرده شود.

چینوا آچه بی
چینوا آچه بی

آثار چینوا آچه بی
رمان

۱۹۵۸ همه چیز فرو می‌پاشد Things Fall Apart
۱۹۶۰ دیگر آرامشی نیست No Longer at Ease
۱۹۶۴ Arrow of God
۱۹۶۶ مرد مردمی A Man of the People
۱۹۸۷ تپه‌های مورچه ساوانا Anthills of the Savannah

مجموعه داستان‌های کوتاه

۱۹۵۳ -راه مردان مرده- -Dead Men’s Path-
۱۹۵۳ تخم مرغ قربانی و داستان‌های دیگر The Sacrificial Egg and Other Stories
۱۹۷۱ Civil Peace
۱۹۷۳ دختران در جنگ و داستان‌های دیگر Girls at War and Other Stories
۱۹۸۵ داستان‌های آفریقایی African Short Stories editor- with CL Innes
۱۹۹۲ Heinemann Book of Contemporary African Short Stories editor- with CL Innes
رای دهندگان The Voter
۱۹۵۲ -ازدواج امری خصوصی ست- -Marriage Is A Private Affair-

شعر

۱۹۷۱ Beware- Soul-Brother- and Other Poems published in the US as Christmas at Biafra- and Other Poems- 1973
۱۹۷۸ Don’t let him die: An anthology of memorial poems for Christopher Okigbo editor- with Dubem Okafor
۱۹۹۸ Another Africa
۲۰۰۵ Collected Poems Carcanet Press
مادر و کودک پناهنده Refugee Mother And Child
کرکسهای Vultures

مقالات- نقد و تفسیر سیاسی

۱۹۶۵ داستان‌نویس به عنوان معلم The Novelist as Teacher
۱۹۷۵ تصویر از آفریقا: نژاد پرستی در -دل تاریکی- کنراد An Image of Africa: Racism in Conrad’s -Heart of Darkness-
۱۹۷۵ Morning Yet on Creation Day
۱۹۸۴ The Trouble With Nigeria
۱۹۸۸ امیدها و مشکلات Hopes and Impediments
۲۰۰۰ خانه و تبعید Home and Exile
October 6- 2009 Education of a British protected Child
۲۰۱۰ The Igbo and their Perception of God- Human Beings and Creation forthcoming

کتاب کودک

۱۹۶۶ Chike and the River
۱۹۷۲ How the Leopard Got His Claws with John Iroaganachi
۱۹۷۵ فلوت The Flute
۱۹۷۸ درام The Drum

 

منبع :

همشهری آنلاین

ویکی پدیا

مطلب پیشنهادی

آماندا سیفرید

آماندا سیفرید – Amanda Seyfried

آماندا سیفرید بازیگر و خواننده آمریکایی است- بازی در فیلم تلویزیونی به نام -همه فرزندان …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

4 + هفت =