خانه / ادبیات / سبک های ادبی و هنری / محمد علی زاویه – Mohammad ali zaviyeh

محمد علی زاویه – Mohammad ali zaviyeh

محمد علی زاویه
محمد علی زاویه

محمد علی زاویه نقاش و تذهیب کار تهرانی بود- استاد یکى از سرآمدان تذهیب‏نگار کلام‏الله مجید است و در این زمینه کار کرده است و چندین قرآن را تذهیب نموده است- وى در تذهیب شیوه‏اى خاص داشت و از رنگ‏هایى خاص استفاده مى‏کرد- آثار این نقاش در موزه‏ هنرهاى ملى حفظ مى شود-

زندگی محمد علی زاویه

محمد علی زاویه در سال 1291 شمسی در تهران متولد شد- پس از طی دوران تحصیلات ابتدایی و متوسطه در سال 1308 – زمانی که فقط هیجده بهار از سنش گذشته بود به هنرستان عالی هنرهای ایرانی که در آن زمان مدرسه صنایع مستظرفه نام داشت و بعدها هنرستان کمال الملک نامیده شد داخل گردید.

محمد علی زاویه در آنجا تحت تعلیم یکی از برجسته‌ترین نقاشان مینیاتور معاصر یعنی مرحوم هادی تجویدی بکار نقاشی پرداخت- بدیهی است که محیط خانوادگی همیشه در پرورش ذوق و استعداد هنری موثر بوده است. زاویه نیز از این رهگذر تمتعی مشتاقانه گرفت- او در همان دوران کودکی- در زوایای منزل خود در تابلوهای روی دیوار اتاقها که از آثار قلمی جد مادریش بود توجه و تعمق می‌کرد و چون به آنها خو گرفته بود- آن تابلوها و نقوش همیشه موجبات تسلی خاطرش را فراهم می‌ساخت و شاید همانها بود که مسیر زندگی آینده‌اش را مشخص نموده او را در کار هنری شایق و پیروز گردانید.

محمد علی زاویه در سال 1319 شمسی در رشته نقاشی به شیوه مینیاتور فارغ‌التحصیل شد و با درجه ممتاز رتبه اول را حایز گردید. و سپس به دریافت درجه لیسانس هنرهای زیبا نایل آمد و در مسابقه تمبر که بوسیله وزارت پست و تلگراف در خزانه داری کل کشور ترتیب داده شده بود شرکت کرد و مقام اول را بدست آورد.

محمد علی زاویه بین سالهای 27 –1326 به با سمت ریاست موزه هنرهای ملی بکار اشتغال داشت. و از وزارت فرهنگ مدال هنر و از نمایشگاه بین‌المللی سال 1958 بروکسل مدال طلا و دیپلم -گراندپری- دریافت نموده است. در سال 1327 به مناسبت اهدا تصویر مینیاتوری به ژرژ ششم پادشاه فقید انگلستان به دریافت تقدیرنامه ای از طرف آن پادشاه نایل آمد و در همان سال بنا به دعوت دولت انگلستان به آن کشور عزیمت نمود و در خلال توقف در آن کشور سه نمایشگاه از کارهای خود تشکیل داد که مورد توجه شدید مقامات هنری کشور انگلستان قرار گرفت.

محمد علی زاویه
محمد علی زاویه

آثار محمد علی زاویه اکثرا به وسیله شهرداران تهران به عنوان هدیه اختصاصی به شاهان و روسای جمهور و شخصیتهای مهم سیاسی که تا حال به شرح زیر به ایران سفر کرده اند اهدا گردیده است:

ملک سعود – ملک فیصل دوم و نایب السلطنه عراق – الیزابت دوم ملکه انگلستان – محمد ظاهر شاه – ملک حسین – ولیعهد ژاپن – رییس جمهور ایتالیا – رییس جمهور ترکیه – رییس جمهور پاکستان – نخست وزیر هند جواهر لعل نهرو و دختر ایشان – نیکسون معاون رییس جمهور پیشین آمریکا.

زاویه در سالهای اخیر با سمت استادی در هنرستانهای هنرهای زیبای دختران و پسران وابسته به هنرهای زیبای کشور به تدریس اشتغال داشت و تا حال شاگردان با استعدادی را به جامعه هنر معرفی نموده بالاخره در اواخر سال 1339 دوران خدمتش بسر رسیده بازنشسته شده است.

از آثار برجسته‏ او مى‏توان -خسرو و شیرین- -نمایى از قصر سلیمان- -هفت گنبد بهرام- -چوگان‏بازى هنرمندان در دربار شاه‏عباس- را نام برد.

آثار این هنرمند ارجمند در موزه هنرهای ملی چون شمع فروزانی برای همیشه به یادگار باقی خواهد ماند. و اینک برای آشنایی با سبک و شیوه کار محمد علی زاویه به معرفی چند آثار او که در موزه هنرهای ملی محفوظ است می‌پردازیم:

تابلو شماره 1- شاه عباس و رضا عباسی

شاه عباس روی تخت خود نشسته و رضا عباسی و سایر هنرمندان عصر- کارهای خود را به پادشاه عرضه می‌دارند در دو طرف تخت پادشاه- درباریان ـ شعرا ـ نویسندگان و رجال ایستاده‌اند.

این تابلو در سال 1321 نقاشی شده است‌. در تکمیل این تابلو هنرمندان دیگری بنا به تخصص و تبحر خود در کار تذهیب آقای زاویه همکاری داشته اند:

تذهیب تکیه گاه تخت سلطنتی از عبدالله باقری – تذهیب نمای کاشیکاریهای قصر و خاتم کاریهای صندلی از حسین صفری – تذهیب قالی و قالیچه‌ها از حسین جاسبی و تذهیب اطراف موضوع-شکل بیضی- از علی درودی قاب خاتم که نقاش آن از عاج تزیین یافته از کارهای 20 سال قبل کارگاه خاتم سازی هنرهای زیبا می باشد.

محمد علی زاویه
شاه عباس و رضا عباسی

تابلو شماره 2 ـ چوگان بازی

در ایران قدیم بخصوص عهد صفویه چوگان بازی بسیار معمول بوده است -زاویه صحنه ای از این بازی را به شیوه نقاشی های قرن 10هجری ایران در این اثر خود نشان داده است. تذهیب اطراف موضوع از عبدالله باقری است .

محمد علی زاویه
چوگان بازی

تصویر شماره 3- خسرو شیرین

در این تابلو -نمای زیبای طبیعت با نقش پرشکوهی جلوه گر شده است – کنار جویبار زیر درختی که زیباترین پرندگان در شاخه‌های آن نشسته اند. روی قالیچه زربفت -شیرین بنواختن چنگ مشغول است و خسرو به آن گوش فرا داده است .تجانس رنگها و گردش خطوط نقشی را به وجود آورده که در نوع خود ممتاز می‌باشد. این تابلو در سال 13113نقاشی شده و تذهیب اطراف موضوع از محمد‌علی رهبری است .

محمد علی زاویه
خسرو شیرین

تابلو شماره 4- نمایی از قصر سلیمان

این تابلو در 1316 نقاشی شده و چنانکه پیداست- صحنه بسیار با شکوه -پرندگان بسیار زیبا نقش شده و چهره‌ها در عین کوچکی فوق العاده کامل و دقیق نمایانده شده است .

محمد علی زاویه
نمایی از قصر سلیمان

تابلو شماره 5-هفت گنبد بهرام

مجالس بزم بهرام گور ساسانی است که از آثار جاویدان ادبیات ایران یعنی هفت پیکر نظامی گنجوی الهام گرفته شده است و در نوع خود کم نظیر و ممتاز میباشد .

با اینکه تابلوی فوق ناقص است یعنی از هفت مجالس فقط دو مجلس آن تزیین و تکمیل گشته است مع‌الوصف تجسم آن دو صحنه -با رنگهای طلایی و قرمز خود شاهکاری است که هر بیننده‌ای را به تحسین وامیدارد .تذهیب اطراف موضوع توسط نصرت الله یوسفی بعمل آمده است .

 

محمد علی زاویه
هفت گنبد بهرام

مرگ محمد علی زاویه

این تذهیب نگار قرآن در 11 تیر 1369 به علت سکته‏ مغزى درگذشت.

 

منبع :

www.ichodoc.ir

همشهری آنلاین

راسخون

مطلب پیشنهادی

آراپیک باغداساریان

آراپیک باغداساریان – Arapic Baghdasariyan

آراپیک باغداساریان کاریکاتوریست- طراح گرافیک- کارگردان و مترجم ایرانی بود -آراپیک در اواخر عمر کوتاه …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دو × 3 =