خانه / نام آوران / جلیل شهناز – Jalil Shahnaz

جلیل شهناز – Jalil Shahnaz

جلیل شهناز
جلیل شهناز

جلیل شهناز یکی از سرشناس‌ترین نوازندگان تار سده اخیر در ایران بود- جلیل شهناز- علاوه برنواختن تار- که ساز اختصاصی اوست- با نواختن ویولون- سنتور و تمبک و آواز -سه تار نیز آشنایی دارد- معروف است که او در شیوه نوازندگی می‌تواند با ساز خود علاوه برنواختن- آواز هم بخواند

زندگی جلیل شهناز

جلیل شهناز در سال ۱۳۰۰ در اصفهان به دنیا آمد. تقریبا همه اعضای خانواده وی با موسیقی آشنایی داشتند و در رشته‌های مختلف هنر از جمله تار- سه‌تار- سنتور و کمانچه به مقام استادی رسیدند. پدرش -شعبان خان- علاقه وافری به موسیقی اصیل ایرانی داشت و علاوه بر تار که ساز اختصاصی او بود- سه‌تار و سنتور هم می‌نواخت. عموی او غلامرضا سارنج هم از نوازندگان کمانچه بود.

جلیل – از کودکی به موسیقی علاقه‌مند شد و نواختن تار را در نزد عبدالحسین شهنازی و برادر بزرگ خود حسین شهناز که به خوبی ساز می‌نواخت- آغاز کرد. پشتکار زیاد و استعداد شگرف جلیل به حدی بود که در سنین جوانی از نوازندگان خوب اصفهان شد.در کتاب -موسیقی‌دانان ایرانی- نوشته پژمان اکبرزاده آمده است: -شهناز نوازندگی در رادیو اصفهان را از سال ١٣٢٨ آغاز کرد و در سال ١٣٣۶ به دعوت سازمان رادیو به تهران آمد و در برنامه های گوناگونی مانند برنامه گلها- ارکستر حسین یاحقی و … به عنوان تکنواز و همنواز به فعالیت پرداخت.وی همچنین در گروه -یاران ثلاث- -همراه با تاج اصفهانی و حسن کسایی- و گروه -اساتید موسیقی ایران- کنسرت های بسیاری را در داخل و حارج از ایران اجرا نمود. شهناز در برنامه های جشن هنر شیراز نیز حضوری فعال داشت.-

این نوازنده تار در طول زندگی هنری خود با هنرمندان والای کشور از جمله فرامرز پایور- حبیب الله بدیعی- پرویز یاحقی- همایون خرم- علی تجویدی- منصور صارمی- رضا ورزنده- امیر ناصر افتتاح- جهانگیر ملک- اسدالله ملک- حسن کسایی- محمد موسوی- تاج اصفهانی- ادیب خوانساری- محمودی خوانساری- عبدالوهاب شهیدی- اکبر گلپایگانی- حسین خواجه امیری و محمد رضا شجریان همکاری داشته‌است. وی در دهه ۱۳۶۰ همراه با فرامرز پایور -سنتور– علی اصغر بهاری -کمانچه- محمد اسماعیلی -تنبک- و محمد موسوی -نی- -گروه اساتید- را تشکیل داد و با این گروه- مسافرت‌های متعددی به کشورهای اروپایی- آسیایی و آمریکا داشت.

 

جلیل شهناز
جلیل شهناز

وی در سال ۱۳۸۳ به عنوان چهره ماندگار هنر و موسیقی برگزیده شد. همچنین در ۲۷ تیر سال ۱۳۸۳- مدرک درجه یک هنری -معادل دکترا- برای تجلیل از یک عمر فعالیت هنری به جلیل شهناز اهدا شد.در سال ۱۳۸۷- محمدرضا شجریان- گروهی که با آن کار می‌کرد را به افتخار جلیل شهناز- گروه شهناز نام گذاشت. جلیل شهناز- علاوه بر نواختن تار- که ساز اختصاصی اوست- با نواختن ویولون- سنتور و تمبک نیز آشنایی داشت. معروف است که او در شیوه نوازندگی می‌تواند با ساز خود علاوه بر نواختن- آواز هم بخواند. درباره شیوه نوازندگی جلیل شهناز-شهناز موسیقی ایران– با استفاده از تکنیک‌های برجسته در شیوه تارنوازی توانست بسیاری از ردیف‌های موسیقی سنتی ایران را با تار بنوازد که از جمله نواختن در مایه دشتی و دشتستانی است که بسیار با ارزش است.

درگذشت

شهناز پس از یک دوره بیماری صبح روز دوشنبه ۲۷ خرداد ۱۳۹۲ در بیمارستان آراد درگذشت. محمدرضا شجریان پس از درگذشت شهناز گفت: -استاد جلیل شهناز در من شور و عشق آفرید و من با صدای تار شهناز بدین جا رسیدم و کلمه استاد فقط لایق شهناز و استاد جلیل شهناز را بسان حافظ که تکرار ناشدنی‌ست و با احترام به تمام نوازندگان تار پس از استاد شهناز باید دفتر تار ایران بسته شود.-

پس از درگذشت شهناز- رامیز قلی‌اف نوازنده برجسته تار در جمهوری آذربایجان پیام تسلیتی به همین مناسبت از طریق سفارت جمهوری اسلامی ایران ارسال نمود.

جلیل شهناز
جلیل شهناز

آثار جلیل شهناز

– آلبوم -عطرافشان- -همراه با تمبک محمد اسماعیلی-. -زبان تار- -تا تمبک جهانگیر ملک-…

– کتاب -گل‌های جاویدان- -پانزده قطعه برای تار و سه تار-. نت نگاری: هوشنگ ظریف. انتشارات سرود- تهران- ۱۳۷۹. برخی از آلبوم‌های شهناز:

حضور در برخی شماره‌های مجموعه آلبوم آشنایی با شیوه آواز استاد غلامحسین بنان
غم‌زده -همایون خرم- جلیل شهناز- امیرناصر افتتاح-
پانزده قطعه برگزیده برای تار
تار و ترمه
شور و زندگی
عشق و زندگی
انتظار دل- خلوت گزیده -باصدای استاد محمدرضا شجریان-
نرگس مست -باصدای حسام الدین سراج-
سکوت -باصدای ایرج بسطامی-
گل من -باصدای ایرج -حسین خواجه امیری–
تمنای وصال -باصدای عبدالحسین مختاباد-
کنسرت اساتید موسیقی ایران -باصدای شهرام ناظری و اجرای گروه اساتید موسیقی ایران-
کرشمه نرگس -باصدای سیامک شجریان- برادر استاد محمدرضا شجریان-
شمع لرزان -اسدالله ملک- جلیل شهناز- منصور صارمی- جهانگیر ملک-
دل شیدا -باصدای شهرام ناظری و اجرای گروه اساتید موسیقی ایران-
دفتر تار
عطرافشان
افتخار آفاق
باغ نوا
رهاورد
زبان تار
آوای جان
آوای شهناز
قطره شبنم -اسدالله ملک- منصور نریمان- مجید نجاحی- جلیل شهناز- فرهنگ شریف- فضل‌الله توکل- جهانگیر ملک-
حماسه ایران -ادیب برومند- جلیل شهناز- پرویز یاحقی- جهانگیر ملک-
چهارباغ -گروه اساتید موسیقی ایران-
نوبهار -باصدای علی رستمیان-
دل من -باصدای علی رستمیان-
یاران زنده‌رود -جلال‌الدین تاج اصفهانی-
به اصفهان رو -جلال‌الدین تاج اصفهانی-
موج آتش -همایون خرم- جلیل شهناز- امیرناصر افتتاح-
صد سال تار -هنرمندان مختلف از جمله جلیل شهناز- محمدرضا لطفی و…-
چهار مضراب
شب مهتاب -باصدای علی رستمیان-
نغمه نوروزی -باصدای علی رستمیان-
راز -جواد معروفی- پرویز یاحقی- جلیل شهناز- جهانگیر ملک- محمد اسماعیلی-
مهر -پرویز یاحقی- جلیل شهناز- امیرناصر افتتاح-
نوید بهاری
شهناز شهنواز
پانزده قطعه برای تار
چهارباغ
در سکوت باغ -همنوازی با حسن کسایی-

 

منبع :

پرشین وی

همشهری آنلاین

ویکی پدیا

مطلب پیشنهادی

آراپیک باغداساریان

آراپیک باغداساریان – Arapic Baghdasariyan

آراپیک باغداساریان کاریکاتوریست- طراح گرافیک- کارگردان و مترجم ایرانی بود -آراپیک در اواخر عمر کوتاه …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

هفده + 15 =