خانه / ادبیات / ادیب طوسی – Adib tosi

ادیب طوسی – Adib tosi

ادیب طوسی
ادیب طوسی

ادیب طوسی با نام کامل محمدامین ادیب طوسی ادیب- زبان‌شناس- استاد دانشگاه- روزنامه‌نگار و پژوهشگر آکادمیک- مولف و شاعر ایرانی بود- محمدامین ادیب طوسی از استوانه‌های اصلی دانشکده ادبیات تبریز در آن دوره بود- وی از نخستین کسانی بود که در تالیف دستور زبان فارسی برای مدارس ایران گام برداشته‌اند

زندگی ادیب طوسی

ادیب طوسی در ۱۲۸۳ ش. در مشهد در محله نوغان متولد شد. در ۵ سالگی به مکتب‌خانه رفت و در محضر پدر مقدمات علوم دینی و قرآن را فرا گرفت و نزد عبدالجواد ادیب نیشابوری به تحصیل حکمت و ادبیات پرداخت. علوم ادبى را نزد ادیب نیشابورى و حکمت را نزد حاج میرزا عباسعلى معروف به فاضل و آقا بزرگ حکیم و فقه را نزد پدر خود آموخت.

سپس به عراق رفت و در حوزه‌های نجف و کربلا به تحصیل علوم دینی پرداخت. . ادیب طوسى با سفرهایى که به هند- ترکستان- عربستان- مصر- شام و آسیاى صغیر کرد- به زبانهاى رایج عربى- ترکى- اردو- انگلیسى- سانسکریت- اوستایى- پهلوى و کلدانى آشنایى کامل پیدا کرد و با استادانی چون هرتسفلد و ویلسن آشنا شد.

در بازگشت به ایران به خدمت وزارت معارف درآمد. در سال ۱۳۰۶ به انجمن ادبی خراسان پیوست و در سال ۱۳۰۹ مدیریت مدرسه احمدی مشهد را برعهده گرفت و به تعلیم و تدریس پرداخت. به زودی در محافل علمی- شخصیتی برجسته شد. در سال ۱۳۱۱ به تهران نقل مکان کرد و در سال ۱۳۱۴ به تبریز منتقل شد و در دبیرستان فردوسی تبریز به تدریس پرداخت. در سال ۱۳۱۷ سردبیری نشریه ماهتاب را برعهده گرفت. در سال ۱۳۲۵ به عضویت انجمن ادبی فرهنگستان ایران درآمد و با علی‌اصغر حکمت- ملک‌الشعرا بهار و بدیع‌الزمان فروزانفر مراوده یافت.

ر سال ۱۳۲۳ به تهران برگشت و به اداره کل نگارش وزارت فرهنگ انتقال یافت. همزمان به تحصیلات دانشگاهی تا مرحله اخذ دکتری ادبیات فارسی در دانشگاه تهران ادامه داد. با تاسیس دانشگاه تبریز در سال ۱۳۲۸ به تبریز رفت و به مدت سی سال به عنوان استاد کرسی تاریخ ادبیات ایران به تدریس و تحقیق و مطالعه مشغول بود. در دانشگاه تبریز توان علمی او همراه با ذوق شاعری از وی چهره‌ای برجسته ساخت. محمدامین ادیب طوسی از استوانه‌های اصلی دانشکده ادبیات تبریز در آن دوره بود. مدیریت مجله دانشکده ادبیات تبریز که از مجلات دانشگاهی وزین کشور بود- به عهده او بود. وی از نخستین کسانی بود که در تالیف دستور زبان فارسی برای مدارس ایران گام برداشته‌اند. کتاب دستور نوین او که در سال ۱۳۱۲ به چاپ رسیده- مورد استفاده و مراجعه بیشتر دستورنویسان بعدی بوده است.

ادیب طوسی
ادیب طوسی

مرگ

محمدامین ادیب طوسی در سوم خرداد ۱۳۶۱ در تهران درگذشت.

تالیفات ادیب طوسی

بودا در هند -ترجمه- محمد امین بن شیخ محمد حسین گیلانی.
تاریخ دینی ایران قدیم- جلد اول.
تخت سلیمان- رساله در ایران باستان.
آموزش و پرورش از نظر غزالی.
دستور زبان فارسی- -سه دوره-
فرهنگ لغات آذری -تبریز-.
فهلویات -تبریز-.
بیش از ۵۰ مقاله در نشریات ارمغان- وحید- نشریه دانشکده ادبیات تبریز و …
فرهنگ لغات ادبی -۲مجلد-
پیام فردوسی -منظومه‌ای به سال ۱۳۱۳-
ده مقاله -مقالات حوزه فهلویات-
دخمه‌های سیاه -رمان-
جوکی در جنگل -رمان فلسفی-
انتقام عشق -رمان جنایی-عشقی-
دیوان اشعار -به کوشش دکتر طاووسی ۱۳۴۱-

 

منبع :

راسخون

آکاایران

ویکی پدیا

مطلب پیشنهادی

هرمز میلانیان

هرمز میلانیان – Hormoz Milanian

هرمز میلانیان زبان‌شناس ایرانی و استاد زبانشناسی دانشگاه تهران بود- میلانیان تحصیلات خود را در …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

13 + یازده =